“Mag ik 6 weken na een keizersnede ook beginnen met de oefeningen?”
Die vraag kreeg ik laatst via Instagram. Ik snap heel goed waarom deze vraag wordt gesteld. Zes weken postpartum klinkt als een soort magische grens. Alsof je op die dag wakker wordt en je lichaam ineens zegt: zo, operatie verwerkt, zwangerschap achter de rug, we kunnen weer knallen.
Was het maar zo makkelijk.
Een keizersnede is niet alleen een bevalling, maar ook een buikoperatie. Je lichaam heeft dus niet alleen negen maanden lang een zwangerschap gedragen en een baby ter wereld gebracht, maar moet ook herstellen van een chirurgische ingreep. Hoe dat herstel verloopt, verschilt enorm van vrouw tot vrouw. Daarom is mijn belangrijkste advies altijd: bespreek met je gynaecoloog, verloskundige of andere medisch specialist wanneer jij weer mag sporten en welke belasting op dat moment bij jou past. Ik ben gespecialiseerd in zwangerschaps- en postpartum fitness, maar ik ben geen arts.
Is 6 weken na een keizersnede sporten toegestaan?
Het eerlijke antwoord is: dat verschilt per persoon en per situatie.
Thuisarts adviseert om de eerste zes weken na een keizersnede niet te sporten en geeft aan dat het ongeveer zes weken kan duren voordat je weer alles kunt doen. Tegelijkertijd verschilt de hersteltijd per vrouw. Ik adviseer bij een keizersnede om met je verloskundig of medisch specialist te bespreken wanneer het veilig is om weer te beginnen met sporten. Daarna kun je de belasting geleidelijk opbouwen.
Dus wanneer een volger mij vraagt: “Kan ik zes weken na mijn keizersnede met de oefeningen beginnen?”, wil ik niet simpelweg ja of nee zeggen. Als jouw medisch specialist heeft aangegeven dat je herstel goed verloopt en je weer mag gaan opbouwen, dan kan zes weken een moment zijn waarop je voorzichtig met postpartum oefeningen kunt starten. Maar dat betekent absoluut niet dat je meteen weer op je oude trainingsniveau zit.
Je eerste training kan heel anders zijn dan je gewend bent
Misschien deed je voor je zwangerschap fanatiek aan krachttraining, hardlopen, CrossFit of andere intensieve sporten. Dan is het best lastig om na je bevalling ineens een stap terug te moeten doen.
Maar juist dat is na een keizersnede ontzettend belangrijk.
Je eerste vorm van beweging kan simpelweg wandelen zijn. Even naar buiten met de kinderwagen, rustig bewegen in huis of oefeningen waarbij je opnieuw leert voelen hoe je ademhaling, core en bekkenbodem samenwerken. Dat klinkt misschien niet als een echte workout, maar op dat moment ís het onderdeel van je training.
Thuisarts adviseert om na een keizersnede, zodra dat mogelijk is, korte stukjes te lopen en vooral te luisteren naar pijn en vermoeidheid.
En geloof me: er is niets mis mee als je eerste “cardiosessie” een wandeling van tien minuten is waarna je thuis weer op de bank ploft.
Bouw je core rustig weer op
Na een keizersnede vind ik het extra belangrijk om niet alleen naar je buikspieren te kijken, maar naar je hele core. Tijdens je zwangerschap is je lichaam maandenlang veranderd en na de operatie moet het gebied rond je buik en litteken rustig herstellen.
Daarom gaat postpartum core training in het begin niet om zoveel mogelijk sit-ups of een zo lang mogelijke plank. Het gaat om controle, ademhaling en het opnieuw leren samenwerken van je diepe buikspieren, bekkenbodem en de rest van je romp.
Wanneer dat goed voelt, kun je stap voor stap meer belasting toevoegen. Niet omdat je een bepaalde datum op de kalender hebt bereikt, maar omdat je lichaam laat zien dat het daar klaar voor is.
Luister naar wat je lichaam je vertelt
Een van de lastigste dingen na een keizersnede is misschien wel het verschil herkennen tussen “dit voelt even anders” en “dit is te veel”.
Pijn die toeneemt, een duidelijk trekkend of pijnlijk gevoel rond het litteken, nieuwe bekkenbodemklachten of klachten die na het sporten blijven aanhouden, zijn signalen om serieus te nemen. Je hoeft niet door klachten heen te trainen om vooruitgang te boeken.
Soms is een stap terug juist onderdeel van een goede opbouw.
En vergeet ook niet dat herstel niet alleen lichamelijk is. Je hebt waarschijnlijk weinig geslapen, bent continu voor je baby aan het zorgen en je hormonen zijn volop aan het veranderen. Dat je ene dag veel meer kunt dan de andere, is dus helemaal niet vreemd.
Wanneer kun je weer zwaar trainen?
Daar zou ik geen vaste termijn aan koppelen. Hardlopen, springen, zware krachttraining en intensieve workouts vragen meer van je lichaam dan rustig wandelen of lichte oefeningen. Wanneer je daarmee kunt beginnen, hangt onder andere af van hoe je keizersnede is verlopen, hoe je wond herstelt, of je complicaties hebt gehad en hoe je lichaam reageert op belasting.
Bespreek dit daarom met je medisch specialist en bouw daarna geleidelijk op. Ik benadruk nogmaals dat het hervatten van sporten na een keizersnede individueel moet worden afgestemd en geleidelijk moet gebeuren.
Je hoeft nergens naartoe te racen
Misschien is dit uiteindelijk wel de belangrijkste boodschap die ik je wil meegeven.
Je hoeft na je keizersnede niet zo snel mogelijk “de oude” te worden. Je bent niet minder fit omdat je opnieuw moet beginnen en je hebt zeker geen achterstand omdat iemand anders alweer verder is.
Je lichaam heeft een zwangerschap gedragen en een operatie doorstaan. Dat verdient geduld.
Dus op die Instagram vraag zou mijn antwoord zijn: In principe wel, maar laat jouw medisch specialist eerst beoordelen of jij daar klaar voor bent. En wanneer je groen licht krijgt, begin dan niet waar je gebleven was. Begin waar je lichaam nu is en check vooral mijn postpartum trainingsprogramma ;)